Kinh doanh, Startup

LỰA CHỌN

Mấy năm trước, mình có tham gia một buổi workshop. Diễn giả là thành viên của 1 công ty tư vấn doanh nghiệp hàng đầu trên thế giới. Anh ấy kể, năm trước anh ấy được mời đi tư vấn cho một doanh nghiệp phân bón doanh số hàng nghìn tỷ đồng ở miền Tây, vì kết quả kinh doanh của công ty ấy đang rớt quá mạnh, chỉ bằng một nửa so với cùng kỳ. Khi ngồi với BOD, anh ấy nói mỗi người viết ra 1 nguyên nhân vì sao lại xảy ra tình trạng này. Kết quả nhận được, có người nói do 1 năm vừa rồi kinh tế đất nước đi xuống, có người nói do khu vực miền Tây bị ngập mặn nên trồng trọt thất bát, có người nói do bão, có người nói do đối thủ… blah blah. Và tuyệt nhiên không có 1 ai nói đến do trách nhiệm bản thân. Anh ấy mới đặt câu hỏi cho họ, là nếu do các tác động kinh tế, điều kiện tự nhiên bên ngoài như ngập mặn, bão, do kinh tế đất nước, thì giả sử năm sau những điều kiện đó vẫn y như vậy thì sao? Không lẽ vẫn tiếp tục nhìn doanh số giảm? Và yêu cầu các thành viên BOD, mỗi người viết 1 số ý tưởng có thể áp dụng vào được kinh doanh, để cải thiện tình hình kinh doanh của doanh nghiệp. Và thật bất ngờ, kết quả kinh doanh năm ấy của doanh nghiệp đã phục hồi tương đương với thời điểm cao nhất trong những năm trước.

Tình cờ là mình cũng vừa trải qua một tình huống gần tương tự. Những tuần đầu và giữa tháng 11, mình xem báo cáo kinh doanh hàng ngày, thấy doanh số bán lẻ tuột thê thảm. Gọi các bạn quản lý hỏi lý do vì sao. Các bạn ấy giải thích nhiều lý do, vì khách hàng đang chờ Black Friday (ngày 29/11) giảm giá nhiều mới mua, hoặc vì những hoạt động marketing công ty đang làm để lôi kéo khách hàng nhưng không có khuyến khích mua hàng… Mình hỏi một câu, vậy năm nào cũng có Black Friday, nghĩa là năm nào cũng chấp nhận một tháng đó ế? Hay tháng 12 có Noel và các dịp giảm giá cuối năm, cũng lại ngồi đơ ra vậy? Các bạn quản lý im lặng. Mình cũng cho các bạn ấy nghĩ cách, không tham gia góp ý. Vì từ mấy tháng trước mình đã bắt đầu chuyển giao quyền lực, dự kiến hết tháng 12 sẽ buông cho các bạn ấy tự chủ mọi thứ, mình lui về phía sau, buông rèm nhiếp chính :)). Đến 1 tuần sau, thấy kết quả kinh doanh lại rớt còn thảm hơn nữa, mình mới giận dữ gọi điện lên công ty chất vấn. Một tiếng sau nhận được một mail dài thật dài xin lỗi, giải thích, và có nhờ mình bớt thời gian lên công ty chỉ cho các bạn cách đẩy doanh số. Lúc đó mình mới chợt tỉnh ra, mình chưa dạy cho các bạn cách phát triển. Ngày hôm sau mình lên, giảng cho các bạn một số cách để phát triển. Thật ra cũng chẳng cao siêu gì, vì ai học kinh tế cũng biết các nguyên lý đó. Nhưng tập trung vào các nguyên lý đó để làm, và làm tốt, thì mọi người lại ít. Kết quả là doanh số tháng 11 vừa rồi, rớt so với tháng 10 là 6%. Là tháng đầu tiên trong năm nay có doanh số thấp hơn tháng liền kề trước (đó là mình tính cho các bạn ấy xem dựa trên các SKUs cũ. Nhưng thực sự thì nếu tính cả một số SKUs mà mình mới add vào trong tháng 11, thì doanh số vẫn tăng 4%).

Thật ra, đổ lỗi cho những nguyên nhân khách quan bên ngoài thì rất dễ. Nhưng nghiêm túc ngồi lại để kiểm điểm những trách nhiệm của bản thân, xem mình đã tận lực chưa, xem mình có thật sự nỗ lực tìm kiếm chưa, và xem mình có đang bị nhốt trong các hộp của những định kiến cũ hay chưa. Trước đây, theo chu kỳ kinh doanh của ngành, cứ vào khoảng thời gian từ tháng 3 đến tháng 9, là thời gian mình thấy ngành đi xuống. Nên mình cứ buông cho nó đi xuống, chờ tới khoảng thời gian tháng 9 đến tháng 2 năm sau kiếm bù. Mãi đến sau này đươc Thầy chỉ điểm, mới nhận ra đó toàn là những định kiến của mình. Có thể những doanh nghiệp lớn sẽ bị ảnh hưởng, bởi vì thị phần người ta đã phát triển đụng nóc rồi, mỗi một yếu tố tác động bên ngoài như kinh tế, chính sách, luật pháp… đều ảnh hưởng rất lớn. Còn những doanh nghiệp nhỏ, thì miếng bánh thị phần còn rất nhiều, có thể linh hoạt hơn rất nhiều. Nếu coi những yếu tố bên ngoài đó là rào cản thì nó sẽ là rào cản, nếu coi đó là cơ hội thì nó sẽ là cơ hội. Giống Thầy từng nói, NGUY CƠ = Nguy Hiểm + Cơ Hội. Nên đến khi thay đổi tư duy, doanh số tháng thấp điểm nhất của năm nay còn cao hơn cả doanh số những tháng cao điểm của năm ngoái. Từ cách suy nghĩ mà ra cả.

Chẳng nhớ cũng có một danh nhân nào từng nói, nếu bạn nghĩ bạn không thể làm được hay bạn có thể làm được, thì bạn cũng sẽ đúng! Mỗi góc nhìn khác nhau, tư duy khác nhau, dần dần sẽ tạo ra những con người khác nhau. Lựa chọn mọi thứ, đều lá do chúng ta. Tự chịu trách nhiệm với những lựa chọn của chính mình!

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *